Ayıplı Mal Nedir? Çeşitleri Nelerdir? Ayıplı Mal Nereye Şikayet Edilir?

Bir ürün beklentilerinizi karşılamamışsa ya da beklentilerinizi azaltmışsa ayıplı mal olarak kabul edilebilir. Bilgihanem yazarları tarafından hazırlanan yazımızda günlük yaşantımızda tüketicinin başına sık sık gelen ayıplı mal konusuna değinilmiştir. Ayıplı mal nedir, ürününüz ayıplı mal ise nereye, hangi zamanda şikayet edilmelidir, ayıplı mal durumunda tüketicinin hakları ve satıcının sorumlulukları nelerdir gibi bilinmesi gereken konular anlatılmıştır.

Bir malın ayıplı olarak nitelendirilebilmesi için belli durumların gerçekleşmesi gereklidir. Ürünün ambalajında, tanıtımında, reklamlarında belirtilen ve firma ya da satıcı tarafından vaat edilen özelliklerin bir tanesinin bile bulunmaması; ürünün ayıplı mal olduğuna işaret eder. Ürünün ayıplı mal olduğu gerekli yasalar dahilinde kabul edildikten sonra, tüketicinin bu durumdan doğan hakları, satıcının da tüketiciye karşı yerine getirmek zorunda olduğu sorumlulukları bulunmaktadır.

Makalemizde bu haklar ayrıntısıyla anlatılmıştır. Ancak bazen de satıcının veya imalatçının sorumluluktan kurtulduğu durumlar olabilir.

Bunlardan birkaçı şu şekildedir; malın piyasaya sürülmemiş olması, mal piyasaya sürüldüğünde mevcut bulunan bilimsel ve teknik bilgilerin ayıbın varlığının bilinmesine imkan vermemesi halleri, malın teknik düzenlemesinin ayıba neden olması, malın satılmak amacıyla veya ticari faaliyetler için üretilmemiş olması gibi durumlardır.

Ayıplı Mal Nedir?

Ayıplı Mal Nedir?Aldığınız ürün beklentilerinizi karşılamamışsa ya da beklentilerinizi azaltmışsa bu ürün ayıplı mal olarak nitelendirilir. Ürünlerin hepsi kullanım kılavuzunda belirtilen detaylar etrafında şekillenmiş olmalıdır. 4077 Sayılı Kanunu’n 4. Maddesine göre ayıplı mal; etiketinde, ambalajında, reklamında bildirilenlere uyulmayan, standardında veya teknik düzenlemesinde hata ve eksik olan; tüketicinin beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran, her türlü maddi, ekonomik ve hukuki eksiklikleri içeren maldır.

Ayıplı Mallardan Satıcılara Doğan Sorumluluk

Ayıplı Mallardan Satıcılara Doğan SorumlulukAyıplı mal satışını yapan firma ya da satıcı, ürünü alan kişilere karşı sorumludur. Alıcının tercih ettiği ve talep ettiği değişiklikleri, satıcı yerine getirmek zorundadır. Üstelik bu ürünün yarattığı her açıdan zarardan sadece satıcı değil, bayi, imalatçı ve varsa ithalatçı da sorumludur. Eğer ayıplı malın türü gizli ise; yani kullanım sürecinde belli oluyorsa; hakkınızı aramak için 2 yıl vaktiniz vardır. Ve eğer satıcı özellikle ayıbı gizlemeye yönelik hareket etmişse; 2 yıl geçince zamanaşımı durumundan etkilenmez.

Aldığınız Ürün Ayıplı İse Haklarınız Nelerdir?

Aldığınız Ürün Ayıplı İse Haklarınız Nelerdir?Öncelikle eğer mal ayıplı çıktıysa ve gizli ayıp değilse gerekli değişikliklerin yapılabilmesi için satın alınan tarihten itibaren 30 gün vaktiniz vardır.

  • Ürünün, aynısının yenisi ile değiştirilmesi talebinde bulunabilirsiniz.
  • Ürün için ödediğiniz bedelin tarafınıza iade edilmesini isteyebilirsiniz.
  • Onarılabilecek durumdaysa ve istiyorsanız; ücretsiz olarak hasarın giderilmesini isteyebilirsiniz.
  • Hukuki yollarla tazminat hakkınızı arayabilirsiniz.
  • Aldığınız üründe ayıbın oluşturduğu değer kaybı kadar ödemeden indirim sağlanmasını isteyebilirsiniz.

Ayıplı Mal Çeşitleri

Ayıplı Mal Çeşitleri

  • Açık Ayıp: Ürün üzerinde gözle görülür derecede ve detay gerektirmeyen bir çalışmayla anlaşılabilecek ayıp çeşididir. Ürün setinin herhangi bir parçasının kırık çıkması bu tür ayıplara örnek olabilir.
  • Gizli Ayıp: Direkt tespit edilemeyen ve gözle görülmeyen; malın kullanımı esnasında ve ileriki zamanlarda ortaya çıkan ayıp türleridir. Makinenin elektrik sisteminde sorun olması ya da kanepenin renginin ileriki zamanlarda, kişinin kullanımı dışındaki sebeplerden bozulması gibi.
  • Hukuki Ayıp: Ürün üzerinde eksiklik, kırık gibi durumlar söz konusu değildir ama hukuki sebeplerden malın kullanımı kısıtlanmış ya da tamamen imkânsız hale gelmiştir. Telefonların klonlanarak satışa sunulması sonucunda ortaya çıkan ayıplar buna örnek verilebilir.
  • Ekonomik Ayıp: Üründen faydalanma derecesini azaltan, ekonomik değeri düşüren durumlarda mal ekonomik ayıplıdır. Özellikle kullanım kılavuzunda yazan özelliklerin üründe bulunmaması ekonomik ayıbı meydana çıkarır. Örnek olarak; çamaşır makinesinin 2 yıl bozulmama garantisi verilmesine rağmen 6 ay içinde bozulması.

Ayıplı Mal ile İlgili Konular Nereye Şikâyet Edilir?

Ayıplı Mal ile İlgili Konular Nereye Şikâyet Edilir?Satıcı ile iletişim kurup, çözüm talep etmenize rağmen satıcı sorumluluğunu yerine getirmediyse çözümü; tüketici sorunları hakem heyetlerinde ve tüketici mahkemelerinde aramanız gerekecektir. Elinizde detayları içeren bir dilekçe ile başvurabilirsiniz. Ayrıca mala ait faturalar, garanti belgeleri, fişler ve sözleşmeler de yanınızda bulunmalıdır.

Tüketici Hakem Heyetleri mi? Tüketici Mahkemeleri mi?

Tüketici Hakem Heyetleri mi? Tüketici Mahkemeleri mi?Hakem heyetleri kaymakamlık binaları içerisinde yer alır. Mahkemeler ise il ve ilçelerin adliye binaları içerisinde yer alırlar. Hakem heyetlerinde yapılacak işlemlerde tüketiciden herhangi bir ücret talep edilmez. Burada görevli kişilerden, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı yükümlüdür.

Hakem heyetine başvurduktan sonra netice eğer aleyhinize olursa; 2 hafta içerisinde tüketici mahkemesine başvuru yapabilirsiniz. Tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir ve bağlayıcıdır. Hakem heyetinin kararı lehinize çıkmasına rağmen satıcı kararı uygulamıyorsa; yine tüketici mahkemesine ya da kararı uygulatmak adına İcra Müdürlüklerine başvurabilirsiniz.

Tüketici hakem heyetler il şubeleri için üst sınır 3000 TL iken, ilçe şubeler için 2000 TL’dir. Bu rakamlar üzerinde değeri olan ayıplı mallar için direkt tüketici mahkemelerine başvurmalısınız. (Bu değerler 2014 yılına aittir)

Yorumlar


3 yorum
  1. merhaba.. benim ilk sahibi olarak kullandığım aracımın ön iki hava yastığı küçük bir dokunmam sonucunda açıldı.. ben bunu aracın değeri düşmesin diye cebimden orjinal yeni parçalar ile yaptırdım(iki airbag+torpido) tramerde sadece kaza kaydı var.. rakamsız… ben bunu alan kişiye söylemek zorundamıyım.. söylediğim zaman insanların midesi bulanıyor ve almaktan vazgeçiyorlar.. sizce bu ayıplı bir malmıdır..

  2. Merhaba sıfır arac aldım aracım daha 2000 km iken motor yağ kacagı var bu konuda ne yapmam gerekiyor bilgi verirmisiniz

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir