Türkiye’de zooloji biliminin alt dallarının kurulmasına ve bilimin gelişmesine vesile olan Alman bilim insanı Curt Kosswig, özellikle ülkemizde sayısız başarıya imza atmıştır. Balıkesir Manyas’ta bulunan Kuş Cenneti Milli Parkı’nın kurulmasına öncülük etmiştir.

İstanbul Üniversitesi’nde zooloji ile ilgili çeşitli bölümlerin açılmasını sağlamış ve uzun yıllar ülkemizde akademisyenlik yapmıştır.

Tüm bu aydın ve öğretici kişiliğinin yanı sıra, tam bir doğa aşığı olması ile bilinen Kosswig arkasında pek çok önemli belge ve eser bırakmıştır. 1949 yılında çektiği Anadolu Panteri fotoğrafı, bugüne dek Anadolu panterinin canlı olarak çekilebilmiş ilk ve tek fotoğrafıdır. Hala korunan bu önemli fotoğraf Malatya Gölbaşı’nda resmedilmiştir. Kosswig, doğaya ve bilime duyduğu aşkı kendi ülkesinde icra edememiş olsa da, Alman halkı için de son derece önemli bir bilim insanıdır.

Curt Kosswig Kimdir?

30 Ekim 1903’de Berlin’de doğan ve 29 Mart 1982’de Hamburg’da vefat eden Dr. Curt Kosswig, kariyerinin çoğunu İstanbul Üniversitesi’nde geçiren bir Alman zoolog ve genetikçidir. 1937 – 1955 yılları arasında İstanbul Üniversitesi’nde ve 1955 – 1969 yılları arasında Hamburg Üniversitesi’nde akademisyenlik yaparak çalışmalarını yürütmüştür. Curt Kosswig, “Türk Zoolojisinin Babası” olarak bilinmektedir.
Curt Kosswig Berlin’de doğmuştur ve Berlin’in Schöneberg Hohenzollern Okulu’ndan 1922’de mezun olmuştur. Daha sonra, 1927’de doktorasını tamamladığı Berlin Doğa Bilimleri, Zooloji ve Genetik bölümünü bitirerek, aynı üniversitede öğretim görevlisi olarak çalışmaya başlamıştır.

1930’da kendisi gibi biolog olan Leonore ile evlendi. Türkiye’de çalışmalarını beraber yürüten çift, günümüzde hala araştırmalarından dolayı takdir görmektedirler. Çiftin iki çocukları vardır ve büyük olan oğulları, babasının adının C yerine K harfi ile başlayan halini taşır. Curt Kosswig’in oğlu Kurt Kosswig başarılı bir kimyager olmuştur.

Curt Kosswig’in Hayatı

Curt Kosswig, ömrü boyunca çok çeşitli alanlarda akademisyenliğe ve bilim insanlığına devam etmiş olsa da, esasen zoolojide yaygın olarak tanınmış ve saygı görmüştür. Onun önemli bilimsel yayınları arasında cinsiyet belirleme sistemleri, karsinogenezis, yapıcı ve regresif evrim, ev hayvanlarının genetiği, hayvanatolojik coğrafya ve tür sınıflamaları konularındaki gelişmeler vardır. Araştırma yaptığı ilgi alanları ve çalışma alanları, Türkiye’ye geldiğinde önemli ölçüde genişlemiştir. Araştırmaları nedeniyle İstanbul Üniversitesi’nde yeni bölümler açılmıştır. Kendisinin Türkiye’ye gelme nedeninin Hitlerin Nazi Almanya’sında yapılan zulümlere dayanamayarak, kaçması olduğu söylenmektedir.

Türkiye’de yaşadığı yıllarda yüzlerce makale yayınlanmıştır. Bugün hala var olan İstanbul Üniversitesi Zooloji Bölümü tamamen Curt Kosswig tarafından kurulmuştur. Curt Kosswig, Hamburg Üniversitesi’nin davetlisi olarak 1955’te Almanya’ya dönmüştür. 1969’da Profesör Emeritus unvanı verilene dek 14 yıl orada çalıştı. Hamburg Üniversitesi Zooloji Enstitüsü ve Zooloji Müzesi’nin direktörü olarak görev yaptı. Curt Kosswig 1982’de Hamburg’da öldü. 18 yıllık evinin bulunduğu İstanbul’da toprağa verildi.

Curt Kosswig’in Eserleri

Kosswig 1937’de, İstanbul Zooloji Müzesi’nin müdürlüğüne getirildi. Genişlemeyi denetledi ve zenginleştirmeye katkıda bulunan müzede getirdiği; memeliler, kuşlar, sürüngenler, kurbağalar, balıklar ve çeşitli omurgasız hayvanların örneklerini sergiledi. Bu yıllarda Dr. Kosswig, çalışma alanını; memelileri, karşılaştırmalı genetiği, toplumsal cinsiyet mirasını, tümör genetiğini, gen tezahürünü, Anadolu faunası ve hatta kıtasal sürüklenme teorisini kapsayacak şekilde genişletti.

Kosswig, nadir bulunan saz balığı ve Aphanius splendens‘i de dahil olmak üzere birçok yeni tür keşfetti, tespit etti ve isimlendirdi. 1942’de, bir meslektaşı, Kostwigichthys olarak adlandırılan yeni bir cins pupfishes keşfetti ve ona Kosswig’in adını verdi. Bu cins artık Aphanius olarak bilinmektedir.

Dr. Kosswig, yayıncılığa ve araştırmaya devam etti. Hatta yeni ve kaybolmuş türler arayışında “maceraperest” rolünü üstlendi. Bu bağlamda, 1950’de Türkiye’nin “Van Gölü’nün üzerindeki tepelerde tuzlu su balığı” arayışında bulunan ilk Avrupalılardan biri oldu. Kosswig, günümüzde halen var olan Manyas Gölü’nde (şimdiki Kuş Gölü olarak da bilinir) bulunan kuş barınağının kurucusu olarak hatırlanmaktadır. Hayvanat Notları, Hayvanat Hulasası ve Umumi Zooloji gibi pek çok yayımlanan eserinin yanında, hala üniversitelerin ilgili bölümlerinde ders olarak okutulan yüzlerce makalesi bulunmaktadır.

YORUM YOK

Bir Cevap Yazın