Sumak Nedir? Nasıl Kullanılır? Faydaları ve Yan Etkileri Nelerdir?

Türk mutfağının olmazsa olmazlarından bir baharat türü olan sumağı, salatalara kattığı ekşimsi tadı ile biliriz. Sadece tadı ile değil faydaları ile de çok fazla tercih ettiğimiz sumağı çay ve gargara yaparak da kullanabiliriz. Bilgihanem.com okurları için hazırladığımız bu yazıda, sumağın faydalarını ve kullanım şekillerini detaylıca sizlerle paylaştık.

Bilim dünyasında rhus, sumac, rhus coriaria isimleriyle bilinen sumak; Türk mutfağının olmazsa olmazlarından biridir. Çalı görünümüne sahip olan bitki, ince bir gövdeye sahiptir. Yaklaşık olarak 150 türü bulunan sumak Türkiye’de hemen her bölgede farklı alanlarda yetiştirilmektedir. Aynı şekilde kullanım yoğunluğu da bölgeden bölgeye değişkenlik göstermektedir. 150 tür içinden her birini bilmek imkansız olsa da bazılarının tehlikeli olabileceği unutulmamalıdır. Bu nedenle sumak toplamak istediğinizde en azından zehirli olanları bilen kişilerle birlikte gitmeniz faydalı olacaktır. Aksi halde kısa sürede olumsuz sonuçlarla karşı karşıya kalabilirsiniz.

Yaprakları ve meyveleri ayrı ayrı kullanılan sumak, genel olarak baharat yapımında kullanılmaktadır. Yeşil olarak yetişme dönemine giren meyveler olgunlaştığında kırmızı renk alırlar. Büyüklükleri ve şekilleri itibariyle mercimeği andırırlar. Hem şifa kaynağı hem de lezzetli olması yönüyle sık sık kullanılan sumak baharatını, kişinin kendi yapabileceği gibi hazır alması da mümkündür.
Bakmadan Geçmeyin: Yenibahar Nedir?

Sumak Nedir?

Antepfıstığıgiller familyasına dahil olan sumak, boyu 3 metreye kadar uzayabilen ağaç türüdür. En uzun sumak ağacı 3 metre civarında olduğu için bodur ağaç ya da çalı şeklinde olduğunu söylemek daha doğrudur. Kış mevsiminde yaprak döken sumak bitkisi, dişli ve tüylü yapraklara sahiptir. Bu yapraklar sonbahar mevsiminde meyve ile beraber kırmızıya dönmektedir. Kurutulup baharat olarak kullanılan sumak aynı zamanda şifa vermesi nedeniyle hemen her yemekte de yerini almaktadır. Bununla beraber sumağın yemeklere renk kattığı da bilinmektedir. Ekşimsi tadı nedeniyle yemeklere ya da salatalara limon kullanılmadığında sumak tercih edilmektedir. 150 türü olan sumağın ülkemizde en çok yetişen türleri; derici ve boyacı sumağıdır. Bazıları zehirli olabilen sumağı güvenilir aktarlardan veya marketlerden paket şeklinde almakta fayda vardır.

Sumak Nerelerde Yetiştirilir?

Anavatanı Arap Yarımadası olan sumak, Türkiye, Hindistan, Güney Avrupa ülkelerinde yetiştirilmektedir. Özellikle Arap Yarımadası ve Türkiye tarafından dünyaya ulaştırılan sumak, yaygın kullanım alanına sahiptir. Türkiye’de en çok Akdeniz Bölgesi’nde yetiştirilen sumak bitkisi ayrıca Ege Bölgesi ve Marmara Bölgesi’nde de sıkça yetiştirilmektedir. Sumak, uygun şartlar sağlandığında Türkiye’nin pek çok şehrinde yetiştirilebilir tek istisna ise Doğu Anadolu Bölgesi’dir. İklim şartlarının keskinliği nedeniyle bu bölgede sumak üretimi yapılmamaktadır.

Sumak Nasıl Kullanılır?

Sumağın en yaygın kullanım şekli baharattır. Baharat hali verildikten sonra özellikle salatalarda sıklıkla kullanıldığı bilinmektedir. Bunun dışında yemeklerde ekşimsi bir tat arayanlar da sumak ile istedikleri lezzeti elde edebilirler. İştah açıcı özelliği olan sumağın yemeklerde kullanılması daha çok tat almanıza yardımcı olacaktır. Yemek dışında alternatif ilaç olarak da kullanılan sumak, soğuk algınlığına birebirdir. Üşütme sonucu boğazınızda herhangi bir yanma ya da ağrıma hissettiğinizde kekikle karıştırıp sumak çayı hazırlayabilirsiniz. Kırgınlığınızı ve halsizliğinizi söküp alacaktır. Diş eti hastalıkları için iyi gelen sumak tıp dünyasında pek çok sorun için tercih edilmektedir. Bununla beraber ağız kokularını engellediği de bilinmektedir. Ağız kokusunun nedenleri ve tedavisi hakkında bilgi almak için tıklayın.

Sumak Çayı Nasıl Yapılır?

Sumak çayı; kişinin idrar yolu enfeksiyonlarından, böbrek taşından ve mide sorunlarından kurtulmasını sağlayan bir çaydır. Düzenli içildiği takdirde iki hafta içinde olumlu dönüş sağlayan çayın yapımı da bir hayli kolaydır. 1 çorba kaşığı sumağı 500 ml soğuk su içine karıştırın. Karıştırma işlemi sona erdikten sonra suyu kaynamaya alın. Kaynamaya başlayan suyu ocakta 1 dakika daha tuttuktan sonra süzün. Sonrasında ılıyınca içebilirsiniz. Günde yalnızca bir bardak tüketilmesi gereken sumak çayı, soğuk olarak da tüketilebilmektedir. Kaynatma işlemini yapmadan soğuk su içinde birkaç dakika bekletip süzdükten sonra içebilirsiniz. Süzme işlemini ihmal etmemeniz önemlidir. Aksi halde baharat midenizi tahriş edecektir.

Sumak Gargarası Nasıl Yapılır?

Sumak gargarası, diş eti kanaması olan kişiler için en uygun gargaralardan biridir. Diş etlerinin kendine gelmesi ve daha sağlıklı görünmesi için yapılacak olan gargara oldukça faydalı olacaktır. Bunun yanında sumak gargarasını kullanmadan önce muhakkak dişlerinizi fırçalamanız gerektiğini unutmamalısınız. 200 ml su içerisine 1 tatlı kaşığı sumak karıştırın. Daha sonra mor renge dönen suyu, sumaktan süzün. Ağzınızda 1-1,5 dakika durmasını sağladıktan sonra tükürebilirsiniz. Sabah ve gece olmak üzere bardaktaki suyu gargara tekniği ile kullanın.

Sumağın Faydaları Nelerdir?

Sumağın faydalarını doğru şekilde alabilmek için, kullanış tekniği çok önemlidir. Az önce nasıl kullanılır başlığı altında sumağın farklı şekilde kullanımlarını anlattık. Örneğin ağız yaraları için gargara yaparak kullanmak en doğru yöntemdir. Soğuk algınlığı veya bağırsak sorunları için ise çayını yaparak tüketmelisiniz. Buna göre sumağın en çok bilinen faydaları şunlardır:

  • Sumağın en bilinen faydası hazımsızlığa çare olmasıdır. Sindirim sisteminizde herhangi bir sorun olduğunda bir çay kaşığı sumak tüketirseniz yediklerinizi rahatlıkla hazmedebilirsiniz.
  • Bunun dışında boşaltım sistemine de oldukça iyi gelen sumak, kişinin ishal sorunu olduğunda kısa sürede çözüm olabilmektedir.
  • Boşaltım sisteminizi düzene sokacak olan sumak ayrıca iştahınızın da artmasına yardımcı olacaktır.
  • İdrar tutamayanlar için iyi gelen sumak, kan akışı üzerinde de etkili bir baharattır.
  • Kanamayı durdurabilme özelliği ile kazalarda faydalı olduğu bilinmektedir.
  • Diş eti hastalıkları eve ağız yaralarına birebirdir.
  • Kan şekerini düşürür ve dengeye sokar.
  • Ekşi tadı sayesinde iştah açar.
  • Zehirlenme vakalarında faydalıdır.
  • Antioksidan etkisi nedeniyle kansere karşı koruyucu özellik gösterir.
  • Boğaz ağrılarına iyi gelir.

Sumağın Yan Etkileri Nelerdir?

Sumak fazla kullanıldığında mide ve bağırsaklarda tahrişe neden olan bir baharattır. Bu nedenle gün içinde baharatı ya da çayı belli dozajda kullanılmalıdır. Aşırı miktarda kullanılan sumak, mide yanmasına neden olur. Ayrıca kabızlık ve tuvalet yapma esnasında yanma ortaya çıkarır. Ekşi özelliği olduğu için tansiyon hastalarının daha dikkatli tüketmesi gerekmektedir. Tüm bunun yanında zehirli olan sumak türleri de bulunmaktadır. Bu nedenle tüketilirken dikkat edilmesi ve güvenilir yerlerden satın alınması çok önemlidir

Okur Yorumları


Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir