Nükleer Santral Nedir? Nasıl Çalışır? Faydaları ve Zararları Nelerdir?

Nükleer santral, yakıt olarak radyoaktif maddeleri kullanarak, elektrik enerjisi üreten sistemlere verilen isimdir. Ancak tanımından da anlaşılacağı üzere, radyoaktif madde kullanıldığından, olası zararları tüm canlılar alemi için tehlike içermektedir. Tarihte facia niteliği taşıyan ve binlerce insanın hayatını kaybettiği nükleer kazalar olmuştur. Bu yüzden şu an nükleer santral yapılması söz konusu olan tüm ülke halkları, itiraz etmektedir. Türkiye de bu ülkelerden biridir.

Nükleer enerji, biyokimya ve biyolojinin çeşitli alanlarında, inşaat malzemelerinin üretiminde, petrol tankı kaçaklarının izlenmesine, uzay teknolojilerinde, buzkıran gemilerinde ve uçak sanayileri gibi yerlerde kullanılmaktadır.

Ev, iş yeri gibi hayatın içinden her alanda gereksinim duyulan, fazla miktardaki elektrik enerjisini elde etmek için, elektrik jeneratörlerini çevirmeye yarayacak elektrik santrallerine ihtiyaç vardır.

Bu güç santrallerinden çoğu, elektrik jeneratörlerini çevirmek için petrol, kömür, doğal gaz, uranyum gibi maddeleri yakıt olarak kullanarak ısı üretirler. Bu ısı üretimi suyu buharlaştırmak için yapılmaktadır. Dünya çapında, elektrik enerjisi ihtiyaçlarının %17’si nükleer santraller tarafından karşılanmaktadır. Toplandığı zaman 400’den fazla nükleer santral bulunmaktadır. Bu yerlerin çoğu (100 den fazlası) Amerika’da bulunmaktadır. Fransa, ABD, Japonya, İsveç gibi ülkelerin bir kısmı, enerjilerinin büyük bir bölümünü bu santrallerden sağlamaktadır.

Nükleer Santral Nedir?

Nükleer santral, nükleer reaktörün yakıt olarak radyoaktif maddeleri kullanarak elektrik enerjisi üretmesidir. Fosil yakıtlı santraller, kömür, petrol gibi yakıt kullanırken, nükleer santraller, uranyumu parçalayarak enerji üretmektedirler. Bu santrallerin diğerlerinden farklı madde kullanması, güvenlik önlemlerinin daha da fazla alınması gerekliliğini ortaya çıkartmaktadır. Nükleer santraller, çalışma sistemindeki birincil çeşitliliklere göre farklı şekillerde isimlendirilmektedirler. Kaynar sulu, basınçlı ağır sulu ve basınçlı su reaktörü olarak adlar verilmektedir.

Nükleer Santral Nasıl Çalışır?

Nükleer santrali çalıştırmak için, ana madde olarak uranyum kullanılır. Uranyumun parçalanmasından sonra ortaya yüksek miktarlarda enerji çıkmaktadır. Uranyum, bu şekilde fisyon (atomun iki veya daha fazla çekirdeğe bölünmesi) tepkimesine girer. Fisyon tepkimesi ile oluşan yüksek miktardaki enerji, su buharını üst düzey sıcaklıklara kadar ısıtır. Oluşan buhar, elektrik jeneratörü türbinlerine iletilir. İletilen buhar da türbin şaftını çevirerek elektrik üretimini sağlar. (Elektrik Akımı Nedir?)

Nükleer Santralin Faydaları Nelerdir?

Nükleer santraller, yakıt enerjisi yoğun olan bir kaynaktır. Karbondioksiti (CO2) havaya karıştırmaz. Sera etkisi oluşturmaması, en önemli faydalarından biridir. Bu sistemde kullanılmış olan yakıtlar tekrardan dönüştürülerek, yakıt olarak baştan kullanılabilmektedir. Modern nükleer santraller, çok kaliteli bir güvenlik sistemi ile yapılandırılmışlardır. Nükleer reaksiyon tamamlanana kadar çevreye zarar vermemesi için önlem olarak kontrol edilir. Bu santrallerin olması ile enerji ithaline olan bağımlılık azalmaktadır.

Nükleer Santralin Zararları Nelerdir?

Uranyum maddesinin, elde edilip geliştirilmesi büyük miktarda radyoaktif kirliliğe sebep olmaktadır. Düzgün çalışmayan bir nükleer santral, 1986 yılında gerçekleşen Çernobil faciası gibi büyük çaplı felaketlere neden olabilmektedir. Bu nedenle, güvenlik önlemleri üst düzeyde alınmalıdır. Bu santrallerde ortaya çıkan radyoaktif atıkların, doğaya karışması halinde insan vücuduna etkisi çok büyük olmaktadır. Radyoaktif atıkların güvenle saklanabileceği bir formül dünya üzerinde halen bulunmadığından, ne kadar güvenlik önlemi alınırsa alınsın uzun vadede insan sağlığı ve çevre sağlığı için büyük tehlike arz etmektedir.

Türkiye’de Nükleer Santral

1970 yılından itibaren, Türkiye’de nükleer santral kurmak için girişimde bulunulmuş, fakat başarısız olunmuştur. Yaklaşık 50 yıldır tartışılmakta olan bu konu 2004 yıllında tekrar gündeme gelmesiyle yapım aşamasına geçilmiştir. Toplamda 3 santral yapılmak istenmektedir. Fakat sadece biri yapım aşamasına girebilmiştir. İlk olarak 1976 yılında Mersin-Silifke’nin batı tarafındaki Akkuyu mevkii, ilk kuruluş yeri olarak seçilmiş ve gerekli çalışmalara başlanmıştır. Bu kuruluşun açılması için teklifler alınmış uzun dönemli adımlar atılmıştır.

İlgili İçerik: Barajlarda Elektrik Üretimi Nasıl Yapılır?

Fakat 2000 yılında hükümet bu girişimin durdurulması karanı almış, ülkede nükleer santral kurulmasından vazgeçtiğini açıklamıştır. Şimdilerde de tekrar yapım aşamasına girişilmiştir. Yaklaşık maliyeti 20 milyar dolar olarak hesaplanmış ve işletme ömrü 60 yıl olarak belirlenmiştir. Sinop’ta inşa edilmesi planlanan nükleer santralin maliyetinin ise 16.3 milyar dolar olması tahmin ediliyor.

Okur Yorumları

22 yorum
  1. Nefis anlatmışsınız, ödevim için bilgi arıyordum, aradığım her şeye tek yazıda ulaştım, teşekkürler.

  2. Nükleer santral, karşı biriyim neden derseniz sinopta oturmaktayım buraya
    Nükleer santral kurmaya çalısıyor fakat her defansı halk engel oluyor denizimizin kirlenmesini istemiyorum zaten sinopta deniz var başka birşeyde yok.

    1. Yalnız nükleer santral öyle düşündüğünüz gibi hemen ortalığı kirletmiyor, deniz kirlenmez yani. Nükleer santralin atıkları çok ciddi bir şekilde saklanmalıdır ve kontrol edilmeli yani santral yapacaksan ciddiyetle her bir noktasını dahi kontrol ve disiplin altında işletmesini yaparsan hiç bir sorun olmaz. Sorun olsa Avrupada yaklaşık 80 90 adet var hemen doğumuzda ığdırdan yaklaşık 15 20 km ilerde nükleer santral var Ermenistan da rahat olun destek verin bu verimli enerji kaynağına.

  3. Gerçekten süper anlatım ödev için araştırdım kısaa ve öz olmuş saolun nükleer santrel bence kullanılmaması gereken bir enerji kaynağıdır daha çok enerji almak için binlerce insan öldürüp etrafı kirletiyorlar bununda farkındalar ilerideki hayatlarada önem vermek lazım,onun için çevermizi temiz tutalım

  4. Süper bi anlatım olmuş tebrikler. Bilgi edinmek için araştırma yapıyodum harika yazmışsınız elinize sağlık.

  5. Muhteşem proje.
    Bütün gelişmiş ülkelerde var
    bizde niye yok.
    Tek itirazım Türkiye ve Rusya ortak yapımı neden dolar konuşuluyor.
    Keşke TL ile hesaplansaydı.

    1. Avrupa bu santralleri 30-40 yıl önce inşa etti fakat şimdi nükleer enerjiden vazgeçiyorlar. Çünkü uzun vadede hem çevreyi tahrip ediyor hem de atıklarını imha etmek zor ve maliyetli. Oralarda bulunuyor olması zararsız olduğu anlamına gelmiyor.

      1. avrupanin su an vazgectigi ile herhangi bir sey yok. kapattiklari santraller yenileme calismalari yapiyolar duyuldugu gibi nukleer enerjiden vazgecmiyorlar. dunyada sadece 3. dunya ulkelerinde nukleer enerjiye karsi arastirmamisliktan veya kulaktan dolma bilgilerden olusan bi tepki vardir. ayrica komurden enerji ureten santraller nukleer santrallerden cok daha fazla rasyasyon yaymakta olup bunlari dogayada saliyorlar. ayrica su kenarlarina kurululmasinin nedeni turkiyedeki genel bir yargi olan atiklari suya dokmek degil ortaya cikan gama isinlarinin ancak su veya kursun,beton gibi maddelerin engelleyebilmesidir.

  6. asla ve katiyyen yapilmasina karsiyim gelismis ulkelerdeki calisanlar yabanci biz turkuz bir boku beceremeyiz..cocuklarimiza temiz bir gelecek icin nukleer enerji gotlerine girsin

  7. Bence radyoaktif atıklarının güvenle saklanabileceği bir çözüm bulunmalı ve daha sonra yapılmalı…

  8. cehalet böyle birşey bir deli kuyuya 1 taş atmış 40 akılı çıkaramamış neymiş nükler santral zararlıymış doğrudur belki zararlıdır hiç kendinizin ve çocuklarınızın elinden düşürmediği telefon tabletler zararlı değilmi niye kullanıyorsunuz sinop ve mersin halkı gerçekten o kadar zararlıkı dünya gücü olan amerikada 99 tane var 2 nci suarad 58 tane fransa 3 sırada 43 santrale japonya ve bu ülkeler bizden gelişmiş insan haklarında cevrecilikte mantığıda boş verin bu kadar zararlı neden onlarda var bizde yok gülüyorum nükler santrale karşı çıkan arkadaşlar parada zararlı üzerinde mikrop var sizler parayıda kullanmayın bana verebilirsiniz ondan sonra biz japonyadan 100 yıl gerideyiz zihniyeti değiştirmeseniz 100 yıl değil 500 sene geri kalırız

  9. Anlatım çok net teşekkürler. Bu santrallerin ülkemizde kurulması problem teşkil etmiyebilir. Ama burası Türkiye ve maalesef ki bizde disiplin mevcut değil. En ufak bir hatada değil biz çocuklarımızın çocuklarina bile büyük bir felaket bırakmış olacağız. Bu atıkları dünyada yok edilebilmesi mümkün değil. Biz daha herhangi bir fabrikanın atıklarını doğaya atmasını engelleyemezken diğerini nasıl yapıcaz. Sorun bu… nükleer santralkere HAYIR.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bilgihanem'i Takip Edin

En Yeniler